شهيد محمد علي رجايي
دومین رئیس جمهور ایران و از فعالان و مبارزان سیاسی در دوران حکومت پهلوی. او در سال 1312 در شهر قزوین زاده شد. چهارساله بود که پدرش را از دست داد و از آن پس، مادر وی عهدهدار تأمین مخارج خانوادهای پر جمعیت شد. بزرگترین برادر او که سیزده سال داشت، به ناچار مشغول کار شد. شهید رجایی پس از پایان تحصیلات ابتدایی و یک سال کار در قزوین، به تهران مهاجرت کرد. قبل از او، برادرش به خاطر مشکلات اقتصادی به تهران رفته بود. رجایی مدتی در بازار آهن فروشان شاگردی کرد. سپس به دستفروشی پرداخت و همزمان در کلاس شبانة «تعلیمات جامعة اسلامی» به ادامه تحصیل مشغول شد. در همین کلاسها با شهید حاج صادق امانی که در جریان ترور منصور به شهادت رسید، و چند تن از دیگر مبارزان سیاسی آشنا شد. او از شاگردان نزدیک شهید امانی بود و به همراه تعدادی از همکلاسیهایش برای تبلیغات جامعة اسلامی به مساجد میرفتند. پس از مدتی همین افراد«گروه شیعیان» را تشکیل دادند. هنوز سال تحصیلی به پایان نرسیده بود که براساس تصمیم دولت، تمام دستفروشیهای سبزه میدان را جمع کردند و بساط دستفروشی رجایی نیز برچیده شد. او به اجبار با مدرک ششم ابتدایی به استخدام نیروی هوایی درآمد.
ترور رزمآرا به دست فدائیان اسلام، باعث آشنایی و همکاری رجایی با این گروه شد. در همین ایام، جلسات تفسیر قرآن و سخنرانی آیت ا... طالقانی در مسجد هدایت رونق بسیار یافته بود و رجایی با حضور مداوم خود در آن جلسات، کم کم یکی از نزدیکترین یاران آیتا... طالقانی شد.
او در مدت پنج سال خدمت در نیروی هوایی، موفق به اخذ دیپلم ریاضی شد. بعد از کودتای 28 مرداد 1332، به همراه عدة زیادی از همکاران خود به نیروی زمینی انتقال یافت و پس از دو سال از ارتش استعفا داد و در شهرستان بیجار به تدریس ریاضی و زبان انگلیسی پرداخت.
در سال 1335، در دانشسرای عالی پذیرفته شد و لیسانس ریاضی و فوق لیسانس آمار گرفت. در همین ایام، در مدرسة «کمال» به کار تدریس روی آورد .در روز 15 آذرماه 1353 پس از بازگشت از جلسة مهمی که با دکتر بهشتی داشت، در راه منزل دستگیر و 14 ماه زندانی شد و در کمیتة مشترک ضد خرابکاری شکنجههای سختی را تحمل کرد. بار دیگر، کمی پس از آزادی به وسیلة یک جاسوس لو رفت و دوباره بازداشت شد و مورد بازجویی قرار گرفت و بدون اثبات اتهام، به پنج سال زندان محکوم شد و به زندان اوین فرستاده شد. با فرا رسیدن روزهای اوج انقلاب، در آبان ماه 1357 به خاطر مبارزات مردم از زندان آزاد شد.شهيد رجایی در کمیتة استقبال از امام (ره) و نیز «مدرسة رفاه» که از کانونهای مهم انقلاب بود، مشغول فعالیت شد. پس از پیروزی انقلاب، مشاور وزیر آموزش و پرورش و پس از استعفای وزیر، به وزارت آموزش و پرورش در دولت موقت مهندس بازرگان رسید. یک سال بعد، به عنوان نماینده مردم تهران وارد مجلس شد و پس از برگزیده شدن ابوالحسن بنی صدر به ریاست جمهوری، در مرداد 59 نخست وزیر ایران شد. اما بر سر مسائل اصولی انقلاب با بنی صدر که به سمت سیاستهای منافقين کشیده شده بود اختلاف پیدا کرد و امام (ره)از شهيد رجايي حمایت کرد.
پس از عزل بنی صدر، براساس قانون یکی از سه عضو شورای ریاست جمهوری بود و سپس در انتخابات دوم مرداد ماه 1360، با اکثریت قاطع آراء (14 میلیون رأی) دومین رئیس جمهور ایران شد. حدود یک ماه بعد در روز هشتم شهریور ماه 1360 در فاجعة بمب گذاری دفتر نخست وزیری، توسط منافقین به همراه دوست قدیمی و نخست وزیر خود دکتر باهنر، به شهادت رسید.








